Władysław II Jagiełło (1386-1434)

 

 

Urodzony pomiędzy 1348 a 1351 rokiem, syn wielkiego księcia litewskiego Olgierda i księżniczki twerskiej Julianny. W 1377 roku objął rzady wielkoksiążęce na Litwie. W 1385 roku zobowiązał się przyjąć chrześcijaństwo w wersju zachodniej, łacińskiej i przyłączyć ziemie litewskie do Polski. W rok potem poślubił Jadwigę i koronował się na króla. Unia obu krajów (wzmocniona potem w Horodle), stałą się podstawą podjęcia wielkiej rozprawy z zakonem krzyżackim i zadania mu decydujacej klęski pod Grunwaldem w 1410 roku. Za zapewnienie tronu jednemu z synów (z czwartego małżeństwa z Zofią Holszańską) w 1430 roku nadał szlachcie nowe przywileje. Zmarł w 1434 roku, pochowany na Wawelu.

 

1

 

 

23 33

 

1386 - Chrzest i panowanie Władysława Jagiełły (do 1434), pierwszego władcy z dynastii Jagiellonów (do 1572). Misja chrystianizacyjna na Litwie pod przewodnictwem Władysława Jagiełły;

1387 - Wyprawa możnych małopolskich (z królową Jadwigą na czele) na Ruś Halicką. Ponowne włączenie jej do Królestwa Polskiego. Chrystianizacja Litwy;

 

39

 

2

 

Odzyskanie przez Polskę Rusi Czerwonej i ziemi chełmskiej wraz z lennami: Belskie i Podole Zachodnie.

 

1388 - Przywilej piotrkowski: potwierdzenie poprzednich przywilejów, zobowiązanie się króla do nienadawania ziem koronnych książętom;

1389 - Nieudana próba zamachu na Władysława Jagiełłę, zorganizowana przez Władysława Opolczyka. Urodził się Zbigniew Oleśnicki (zm. 1455), biskup, kardynał, przywódca możnowładców małopolskich;

 

46

 

Gniezno - Katedra. - Płyta nagrobna arcybiskupa prymasa Zbigniewa Oleśnickiego. Dzieło Wita Stwosza.

 

1391 - Ratusz w Toruniu (budowa do 1399);

1392 - Zajecie ziemi dobrzyńskiej przez Krzyżaków, propozycja rozbioru Polski złożona zakonowi przez Władysława Opolczyka;

 

3

 

Wcielenie Księstwa Świdnicko-Jaworskiego do Czech. Ziemia dobrzyńska zastawiona przez Władysława Opolczyka u Krzyżaków.

 

1396 - Wyprawa wojsk Jagiełły na ziemie Władysława Opolczyka, zakończona wydziedziczeniem księcia;

 

4

 

Mołdawia lennem Polski. Lenna Władysława Opolczyka inkorporowane do Polski.

 

1397 - Zorganizowanie tajnego Związku Jaszczurczego, przez rycerstwo ziemi chełmińskiej, przeciwko Krzyżakom;

1399 - Śmierć królowej Jadwigi. Klęska wojsk litewsko- polskich w bitwie z Mongołami nad rzeką Worsklą. Kazania gnieźnieńskie, Psałterz floriański (przełom XIV i XV w.);

 

Jan Paweł II Modlitwa u grobu Jadwigi.

 

50

 

52

 

1400 - Odnowienie Akademii Krakowskiej. Początki Biblioteki Jagiellońskiej;

 

25

 

1401 - W wyniku ugody z Władysławem Jagiełłą jego stryjeczny brat Witold uzyskuje samodzielną włądzę na Litwie. Wejście w życie weksli (wśród mieszczaństwa) Kościół Najświętszej Marii Panny w Ornecie (I poł. XV w.). Rzeźba Piękna Madonna z kościoła św. Elżbiety we Wrocławiu;

1404 - Pokój litewsko-krzyżacki w Raciążu. Uzyskanie przez Zakon prawa do Żmudzi;

1406 - Wojna litewsko-moskiewska (do 1408);

1407 - Ulrich von Jungingen wielkim mistrzem zakonu krzyżackiego. Najstarszy zachowany odpis Bogurodzicy;

1409 - Zarekwirowanie przez Krzyżaków polskich statków handlowych płynących na Litwę. Wielka wojna polsko-krzyżacka (do 1411);

1410 - Wezwanie zakonu krzyżackiego do zawarcia pokoju z Polską przez papieża Aleksandra V. Skonstruowanie przez mistrza Jarosława pierwszego na naszych ziemiach mostu pływającego. Zwycięska bitwa z Krzyżakami pod Grunwaldem. Oblężenie Malborka. Rzeźba Madonna z Krużlowej;

 

8

9

10

11

12

13

14

15

16

16a

 

16b

 

Karnet z okazji jubileuszu bitwy pod Grunwaldem składający się z sześciu kart.

16c

16d

16e

16f

16g

16h

 

22 

 

26

 

27

 

28

 

30

 

31

 

32

 

35

 

36

 

37

 

38

 

44

 

45

 

Wydanie jednej z emisji monety okolicznościowej o nominale 2 zł będącej aktualnym środkiem płatniczym w Polsce. Moneta w stanie menniczym została zamknięta w sztywnym blistrze, którego obie strony przedstawiają temat wydania tej monety oraz dane jej emisji.

 

47

 

Przy grobie Doroty modlił się król Władysław Jagiełło po zwycięstwie pod Grunwaldem (1410). Jan Długosz opisał w swojej kronice, że król został zaprowadzony do celi Doroty, "niewiasty pobożnej i świętobliwej, która wiodąc w tym miejscu życie ostre i pustelnicze, słynęła wielu cudami, lecz nie była jeszcze kanonizowana". Podobno rekluza przed śmiercią przepowiedziała klęskę Krzyżaków.

 

51