Jan III Sobieski (1674-1696)

 

 

Urodzony w 1629 roku, syn kasztelana krakowskiego Jakuba Sobieskiego i Teofili Daniłowiczówny. Biorąc udział w wojnach z Kozakami, Moskwą i Turkami dowiódł dużych zdolności wojskowych i politycznych, co przyniosło mu w efekcie w 1668 roku buławę wielką koronną. Zwycięstwo pod Chocimiem po śmierci króla Michała otwarło drogę do tronu. Dalekosiężne plany polityczne nowego króla związane z polityką antyniemiecką i sojuszem z Francją nie powiodły się. Zmuszony zawrzeć sojusz z cesarzem pośpieszył w 1683 roku na ratunek Wiednia oblężonego przez Turków. Zwycięstwo wiedeńskie przyniosło mu sławę europejską. W 1686 roku zawarł niekorzystny pokój z Rosją. Plany reform ustrojowych napotkały na zdecydowany sprzeciw magnatów i szlachty. Zmarł w 1696 roku i został pochowany na Wawelu.

 

1

 

2 3

 

  4

 

Jan III Sobieski z rodziną

 

1674 - Panowanie Jana III Sobieskiego (do 1696);

 

22

 

23

 

24

 

1675 - Odparcie najazdu turecko-tatarskiego. Zwycięstwo Jana III Sobieskiego pod Lwowem. Tajne porozumienie z Francją przeciwko elektorowi brandenburskiemu. Podręcznik rolnictwa O ekonomice ziemiańskiej generalnej Jakuba Kazimierza Haura;

1677 - Sejm warszawski - ustalenia dotyczące zawarcia pokoju z Turcją i Rosją oraz zmniejszenia liczebności wojska. Gruntowna przebudowa pałacu w Wilanowie (do 1699);

 

18

 

19

 

25

 

20

 

21

 

1678 - Niekorzystny traktat pokojowy z Turcją (podpisany w Stambule). Przedłużenie rozejmu z Rosją;

 

7

 

Poseł polski z wielkim wezyrem

 

8

 

 Obiad wydany na cześc posła polskiego

 

9

 

 Ceremonia płacenia żołdu janczarom

 

1679 - Nieudane próby (do 1680) stworzenia koalicji antytureckiej;

1681 - Sprowadzenie z Włoch do Warszawy zakonu kapucynów, mającego opiekować się kaplicą na Zamku Królewskim;

1683 - Odsiecz wiedeńska - zwycięstwo Jana III Sobieskiego nad Turkami pod Wiedniem. Odzyskanie przez Polskę Podola:

 

5

6

11

12

13

14

15

16

17

 

1685 - Wyprawa na Mołdawię. Formalne odnowienie zerwanych w 1683 roku stosunków z Francją. Zamknięcie mennic;

1686 - Pokój Grzymułtowskiego z Rosją (potwierdzenia panowania Rosji na lewobrzeżnej Ukrainie i w Kijowie). Zajęcie Jass (Mołdawia) przez wojska Jana III Sobieskiego;

1688 - Pierwsze w dziejach zerwanie sejmu przed wyborem marszałka. Nieudana próba opanowania Kamieńca Podolskiego;

1689 - Zerwanie sejmu warszawskiego - kraj u progu wojny domowej. Kolejna nieudana próba zajęcia Kamieńca Podolskiego. Budowa Pałacu Krasińskich w Warszawie (do 1649);

1690 - Przyjęcie pierwszego całościowego, choć nieprecyzyjnego, regulaminu obrad sejmu. Prawdopodobnie Jan Chryzostom Pasek zaczyna pisać swoje Pamiętniki (do 1695, druk w 1836);

1691 - Druga wyprawa Jana III Sobieskiego na Mołdawię - wobec braku pomocy ze strony Świętej Ligi zakończona klęską;

1692 - Tajny układ z Francją. Zerwanie sejmu grodzieńskiego uniemożliwia przeprowadzenie reformy wojskowo-skarbowej;

1695 - Obrona Lwowa przed najazdem mongolskim. Zakończenie prac nad Ogrodem fraszek przez Wacława Potockiego;

1696 - Publikacja wierszowanego Pocztu herbów szlachty Wacława Potockiego. Śmierć Jana III Sobieskiego. Początek najdłuższego w naszych dziejach bezkrólewia (do 1697);

 

10